2026 жылғы ҚҚС мөлшерлемелері
2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Ресейде ҚҚС-тың негізгі мөлшерлемесі 20%-дан 22%-ға өсті. Азық-түлікке, балалар тауарларына, дәрі-дәрмектер мен медициналық бұйымдарға арналған 10% жеңілдікті мөлшерлеме сақталды. Оңайлатылған жүйедегі ҚҚС төлеушісі болған компаниялар мен дара кәсіпкерлер шегерім құқығынсыз 5% немесе 7% төмендетілген мөлшерлемелерді қолдана алады.
| Мөлшерлеме | Кім және қашан қолданады |
|---|---|
| 22% | 01.01.2026 бастап тауарлардың, жұмыстар мен қызметтердің көпшілігіне арналған негізгі мөлшерлеме |
| 10% | Жекелеген азық-түлік, балалар тауарлары, кітаптар мен мерзімді басылымдар, дәрі-дәрмектер мен медициналық бұйымдар |
| 7% және 5% | Оңайлатылған салық жүйесіне (УСН) арналған төмендетілген мөлшерлемелер; таңдалған мөлшерлеме кемінде үш жыл қолданылады |
| 0% | Экспорт және РФ СК 164-бабында аталған бірқатар операциялар |
ҚҚС қалай қосылады
Салық кіретін соманы алу үшін ҚҚС-сыз соманы мөлшерлемеге көбейтіп, нәтижені қосыңыз:
Мысал. Қызмет ҚҚС-сыз 100 000 ₽ тұрады. ҚҚС — 22 000 ₽, барлығы төлеуге 122 000 ₽.
ҚҚС-ты сомадан қалай бөліп алуға болады
Егер сомаға салық кіріп тұрса, оны жай ғана 22% алып емес, 22/122 есептік мөлшерлемесі бойынша бөліп алу керек. Бұл жиі кездесетін қате: 122 000 ₽-ның 22%-ы — 26 840 ₽, ал осы сома ішіндегі дұрыс ҚҚС — 22 000 ₽.
10% мөлшерлемесі үшін есептік мөлшерлеме — 10/110, 7% үшін — 7/107, 5% үшін — 5/105.
«Оның ішінде ҚҚС» жолы және соманың жазбаша түрі
Шоттарда, шарттарда және актілерде салық сомасы жиі жеке жолмен көрсетіледі: «Итого: 122 000,00 ₽, в т. ч. НДС 22% — 22 000,00 ₽» (Барлығы: 122 000,00 ₽, оның ішінде ҚҚС 22% — 22 000,00 ₽). Калькулятор осындай жолды және соманың жазбаша түрін жасайды — оларды бір батырмамен көшіріп, құжатқа қоюға болады.
2025 жылы жасалған, төлемі немесе тиеп жөнелтілуі 2026 жылғы 1 қаңтардан кейін болатын шарттарға өтпелі ережелер қолданылады. Мөлшерлеме төлем күні бойынша емес, тиеп жөнелту күні бойынша анықталады. Шарт талаптарын бухгалтермен тексеріңіз.
Қазақстандағы 2026 жылғы ҚҚС мөлшерлемелері
2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстан Республикасының жаңа Салық кодексі қолданылады. ҚҚС-тың негізгі мөлшерлемесі 12%-дан 16%-ға өсті. Төмендетілген мөлшерлемелер: 5% — дәрілік заттарға, медициналық бұйымдарға және медициналық қызметтерге (тек 2026 жылы, 2027 жылдан бастап — 10%) және 10% — отандық мерзімді баспасөз басылымдарына. Экспортқа 0% мөлшерлемесі бойынша салық салынады.
| Мөлшерлеме | Қашан қолданылады |
|---|---|
| 16% | 01.01.2026 бастап тауарлардың, жұмыстар мен қызметтердің көпшілігіне арналған негізгі мөлшерлеме |
| 10% | Отандық мерзімді баспасөз басылымдары |
| 5% | 2026 жылы дәрі-дәрмектер, медициналық бұйымдар және медициналық қызметтер |
| 0% | Тауарлар экспорты |
Күнтізбелік жылдағы айналым 10 000 АЕК-тен асса, ҚҚС бойынша тіркелу міндетті — 2026 жылы бұл 43 250 000 ₸.
ҚҚС қалай қосылады
Мысал. Қызмет ҚҚС-сыз 100 000 ₸ тұрады. ҚҚС — 16 000 ₸, төлеуге 116 000 ₸.
ҚҚС-ты сомадан қалай бөліп алуға болады
Егер салық сомаға кіріп тұрса, 16/116 есептік мөлшерлемесін қолданыңыз. 116 000 ₸-ның 16%-ы — 18 560 ₸, ал осы сома ішіндегі ҚҚС — дәл 16 000 ₸.
10% мөлшерлемесі үшін есептік мөлшерлеме — 10/110, 5% үшін — 5/105.
2026 жылға дейін жасалған шарттар үшін мөлшерлеме шарт жасалған күн бойынша емес, өткізу бойынша айналым күні бойынша анықталады. Даулы жағдайларды бухгалтерден немесе мемлекеттік кірістер органдарынан нақтылаңыз.
Беларустағы ҚҚС мөлшерлемелері
Беларусь Республикасындағы ҚҚС-тың негізгі мөлшерлемесі — 20%. 10% төмендетілген мөлшерлемесі Салық кодексіндегі тізбе бойынша азық-түлік тауарлары мен балаларға арналған тауарларға, сондай-ақ өз өндірісінің өсімдік шаруашылығы мен мал шаруашылығы өнімдеріне қолданылады. Экспортқа 0% мөлшерлемесі бойынша салық салынады.
| Мөлшерлеме | Қашан қолданылады |
|---|---|
| 20% | Тауарлардың, жұмыстар мен қызметтердің көпшілігіне арналған негізгі мөлшерлеме |
| 10% | Тізбе бойынша азық-түлік және балалар тауарлары, өз өндірісінің ауыл шаруашылығы өнімдері |
| 0% | Тауарлар экспорты және оған байланысты қызметтер |
ҚҚС қалай қосылады
Мысал. Тауар ҚҚС-сыз 1 000 Br тұрады. ҚҚС — 200 Br, төлеуге 1 200 Br.
ҚҚС-ты сомадан қалай бөліп алуға болады
Салық кіретін сомадан ҚҚС 20/120 есептік мөлшерлемесі бойынша, яғни шамамен 16,67% бөлініп алынады. Егер 1 200 Br-дің 20%-ын алсаңыз, 240 Br шығады — бұл қате. Сома ішіндегі дұрыс ҚҚС — 200 Br.
10% мөлшерлемесі үшін есептік мөлшерлеме — 10/110.